Fondacija “Arheološki park: Bosanska piramida Sunca, Archaeological Park: Bosnian Pyramid of the Sun Foundation

English Bosnian Serbian Croatian German Arabic French French Swedish Italian Finnish UK Site

A+ A A-

MONTEZUMA CASTLE

Piše: dr. Semir Osmanagić

Visoko u udubljenju u litici izgrađen je apartmanski kompleks koji je danas poznat pod imenom “Montezuma Castle” (Montezumin zamak). Lociran je u središnjoj Arizoni, u oblasti koju je nekad naseljavala kultura Sinagua.

Krečnjacke litice se pružaju kilometrima, a u njima su svoje skrovište i dom pronašli pripadnici davno nestale kulture. Nastanjivali su ovo područje od 1.150. do 1425. godine i onda netragom nestali.

Došli su Španjolci, pronašli ovaj apartmanski kompleks na pet spratova i nazvali ga po Aztečkom vladaru Montezumi Drugom. Zbog lokacije visoko u liticama prozvali su ga zamkom.

Naravno ni jedno ni drugo nije tačno. Naime, Montezuma Drugi je vladao na meksičkim prostorima stotine godina nakon gradnje ovog kompleksa, a 40 godina nakon što je potpuno napušten. Ali, nije slučajno što ime nije promjenjeno ni danas. (Treba skriti korijene jedne kulture.)

Naselje se sastoji od dvadeset prostorija, povrsine 370 kvadratnih metara, na pet spratova. Za igradnju apartmanskog kompelksa na visini od 27 metara, bez prilanog puta, 15 metara udaljenog od strmog vrha, bila je potrebna vrhunska građevinska vještina i inžinjerska znanja.

S obzirom da je uvučen u liticu, apartmanski kompleks je zaštićen od atmosferilija i kao takav je postao najbolje očuvani kompleks u liticima koje su gradile kulture na tlu SAD, a prije svega na jugozapadu ove zemlje.

Uprkos teškoj dostupnosti i lakoj branjivosti, arhitektonski stil ovog naselja ne odstupa od drugih naselja ove kulture. Rijetki i uski prozori, bez vrata. Ulaz je uvijek s krova. Za kretanje između pet spratova su bile potrebne ljestve.

Prozori s čeone strane imaju astronomsku orijentaciju i prate kretanje sunca za vrijeme solsticija i ekvinocija. Orijentacija im je južna i zapadna, što znači da su orijentisani ka zalasku sunca.

Ispod naselja je plodna dolina Beaver Creck s rijekom Verde koja je omogućavala cvat poljoprivrednih kultura. Kao građevinski materijal za ovo permanentno naselje su služili komadi krečnog kamena kojih je bilo u izobilju, a kao vezivo je korištena glina i blato. Noseće konstrukcije su od tvrdog Sycamore drveta, karakterističnog za Arizonu.

U kompleksu od 20 soba je vjerovatno živjelo 30-50 ljudi. Međutim, u blizni se nalaze ostaci još nekoliko nastambi tako da je vjerovatan broj stanvonika dostizao stotinjak ljudi.

Kao i ostala naselja širom jugozapada SAD, i Montezuma Castle je iz nepoznatih razloga napušten oko 1425. godine.

Zadnje ažuriranje utorak, 25 novembar 2014 21:09
Copyright © Fondacija “Arheološki park: Bosanska piramida Sunca, Archaeological Park: Bosnian Pyramid of the Sun Foundation. All rights reserved