ARHEOLOGIJA: NEKOLIKO VAŽNIH OTKRIĆA IZ NEOLITSKE ERE U TURSKOJ I GRČKOJ
KLAUS ŠMIT OTKRIO U GOBEKLI TEPEU NAJSTARIJI KAMENI SPOMENIK: Poznati njemački arheolog Klaus Šmit koji duže radi na iskopavanjima na lokalitetu Gobekli Tepe nedaleko od Urfa u jugoistočnoj Turskoj, blizu granice sa Sirijom, otkrio je masivni kameni spomenik star oko jedanaest milenijuma, za koji tvrdi da bi mogao biti najstarije poznato kameno obilježje tog tipa, prenosi časopis Smithsonian Magazine. Kuriozitet u vezi ovog otkrića jeste okolnost da u vrijeme kada je spomenik obrađen drevni stanovnici Gobekli Tepea nisu raspolagali metalnim oruđem. Megalit prethodi Stounhendžu nekih šest milenijuma.
Arheolog Klaus Šmit, koji bi se s pravom mogao nazvati Šlimanom našeg vremena, otkrio je Gobekli Tepe 1994. godine. Odmah nakon otkrića Šmitu je bilo jasno da je riječ o nesvakidašnjem pronalasku. Odsustvo naselja u blizini lokaliteta govori da je riječ o svetilištu, a otkriveni artefakti ukazuju da je ovo religijsko središte barem dvostruko starije od bilo čega sličnog na svijetu, starije čak 5500 godina od prvih gradova u Mesopotamiji.
Naučna zajednica je šokirana. S pravom. Jer kompleksne isklesane obredne stijene sa slikama životinja potiču iz vremena u kojem je sjeverni dio Evrope najvjerovatnije još uvijek prekrivao ledeni pokrivač, odnosno iz perioda u kojem ljudi još nisu bili počeli da obrađuju zemlju. Do otkrića Gobekli Tepea smatrano je da su samo naprednije civilizacije mogle da grade takva monumentalna svetišta, odnosno da su se pojavila tek s pojavom agrikulture. Do sada je istražen je samo manji dio nalazišta.
KREMATORIJUM IZ NEOLITSKE ERE PRONAĐEN U TURSKOJ: Tokom prokopavanja tunela za metro u Istanbulu su otkrivene osam milenijuma stare grobne urne iz neolitske ere koje najvjerovatnije ukazuju na prvi otkriveni krematorijum na tom području iz tog perioda, zbog čega se otkriće u turskim arheološkim krugovima već naziva senzacionalnim.
– U anadolskoj arheologiji do sada nismo poznavali grobne urne iz neolitske ere. Ovo je izuzetno senzacionalno otkriće. U pitanju je definitivno grobno mjesto jer su poređane jedna do druge. Urne datiraju iz doba 5800-6000. godina prije n. ere, izjavio je prof. Nekmi Karul.
NEOLITSKO NASELJE U SREDIŠNJOJ GRČKOJ: Grčki arheološki tim na čelu sa Georgisom Tufeksisom, iskopao je u središnjoj Grčkoj neolitsku naseobinu staru oko 6500 godina, javlja Rojters. U saopštenju grčkog ministarstva kulture kaže se da su pronađeni ostaci drvenih i glinenih kuća, te kamene sjekire, ostaci bojene grnčarije i nekoliko figurina od terakote. Ostaci naselja otkriveni su tokom postavljanja plinovoda kraj sela Vasilija blizu Farsale u Tesaliji, 280 kilometara sjeverno od Atine. Prema saopštenju, naselje je vjerovatno stradalo u požaru koji je ispekao i očvrsnuo glinene djelove kuća i sačuvao otiske drvenih djelova.
U ranoj fazi otkopavanja naselja, otkriveno je i 15 helenističkih grobova iz perioda između četvrtog i prvog vijeka pr. n. ere.
Preuzeto sa: www.vijesti.cg.yu
