Iz više izvora se može saznati da je u Guimaru (Tenerife, Kanarski otoci, Španija) svojevremeno bilo devet piramida. Tri su stradale u nekontrolisanoj novogradnji prilikom koje je vulkanski kamen s piramida iskorišten za gradnju. Takođe, na gotovo svakom kutku otoka su vidljivi potporni zidovi koje je stanovništvo pravilo raščiščavajući teren za poljoprivrednu proizvodnju. Mnoge kuće imaju potporne zidove u temeljima ili ogradama („paredones“ ili „morras“).
Fotografija 1: Iz oralne tradicije Guanča saznaje se da su u ograđenim terasama oko piramida čuvane koze da bi se kasnije izvodili ceremonijalni obredi. Sasvim moguće da je ovo bila jedna od funkcija u skorašnjem period, prije dolaska Španaca u XV stoljeću. Prava svrha zasad ostaje nepoznata.
Međutim, vrlo je lako razgraničiti plansku gradnju struktura kao što su stepenaste piramide od čiščenja zemljišta i pravljenja gomila ili potpornih zidova za poljoprivredne terase.
Prvi znak za uzbunu sam dobio posjetom „Etnografskom parku – Piramide Guimara“. U razgovoru s uposlenicima te naučnim direktorom Muzeja Davidom Ortizom shvatio sam da postoji znatna uzdržanost u opisu ovog kompleksa piramida. Naime, naučna zajednica u Španiji, jedini Univerzitet (La Laguna) milionskih Tenerifa, muzejske institucije, vladine institucije… niko od njih zvanično ne priznaje postojanje unikatnih piramidalnih struktura. Jedinstven stav je da je riječ o „gomili vulkanskog kamenja“ koje su „seljaci pravili kao nus-proizvod dok su pripremali teren za agrikulturne potrebe“.
Ovakav stav se zvanično objavljuje unutar akademske zajednice, na naučnim skupovima, enciklopedijama, internetu. Kao udarne pesnice se koriste „slobodne enciklopedije“ kao Wikipedia koju pisu čitaoci, bez ikakve kontrole. Oni agresivni anonimni autori Wikipedie, u funkciji održavanja statusa quo, se trude da pokažu kako oko ovih „uzgrednih gomila kamenja“ postoje „kotroverze“, ali da je nauka već odbacila teze da je riječ o „planskim strukturama“.
Zvuči poznato?
Identičan slučaj je s projektom bosanskih piramida. Ono što je očigledno ljudima koji imaju zdravi razum je, nažalost, povod onim drugima, s limitima u glavama, s nenaučnim pristupom i nekulturom, da arheološke fenomene predstavljaju na svoj način, polazeći od vlastitih kompleksa ili zadataka koji su im zadati.
Fotografija 2: Ograđene terase s južne strane piramide broj 2 u Guimaru
Fotografija 3: Pogled na zapadnu, pravilnu trokutastu stranu piramide broj 2 u Guimaru
Fotografija 4: Tunelski prolaz u vulkanskoj stijeni ispod zapadne strane piramide broj 2
Fotografija 5: Tunelski prolaz je dostupan u dužini od osam metara; iza pregrađenog dijela kriju se, prema georadarskom snimanju, još tri metra. Prava dužina je nepoznata, jer vlasti ne dozvoljavaju daljnja istraživanja
Fotografija 6: Piramida broj 2, potpuno očuvana, nije zahtjevala nikakve rekonstrukcijske radove. Oficijelni naučni stav je da je ovo “gomila kamenja” koju su seljaci u XIX stoljeću napravili kao “nus-proizvod tokom čišćenja terena”. Ovakav sraman i nenaučni stav podupiru vodeće španske akademske institucije i mnoge internet stranice poput “Wikipedie”.
Fotografija 7: Pogled na spoj piramida 2, 3 i 4.
Fotografija 8: Natpis objašnjava da su sjeverni zidovi piramida 2 i 4 orijentisani prema zalasku sunca tokom ljetnog solsticija, izvanredno važnog datuma za drevne narode. Španski fratar Galindo je pisao početkom XVII stoljeća da su Guanči gradili kamene piramide na svetim mjestima.
Fotografija 9: Pogled na terasu – prilazni plato piramidi broj 2.
Fotografija 10: Pogled na zidove piramide broj 2 i 4 i ceremonijalnu terasu. S obzirom da je piramidalni kompleks podignut na nagnutom terenu, zidovi piramide broj 2 su podignuti da bi bili horizontalni, dok zidovi piramide broj 4 poniru u zemlju iz istog razloga.
Fotografija 11: Ilustracija u Muzeju Guimara prikazuje orijentaciju piramida 2-4 prema izlasku i zalasku sunca tokom ljetnog solsticija. Takođe, vidljivo je da se ceremonijalna terasa u sklopu piramide 2 pruža pravcem pravilne orijentacije istok-zapad.
Fotografija 12: Pogled s piramide broj 2 na planinski vrh na kome se dešava dvostruki zalazak sunca tokom ljetnog solsticija. Pomjerite li se nekoliko metara od piramida na bilo koju stranu, ovaj fenomen nestaje.
Fotografija 13: Pogled na zapadnu stranu piramide broj 2, ceremonijalni plato i stepenice s kojih se vidi izlazak sunca, tačno po sredini piramide na dan ljetnog solsticija.
Građevinski i arheoastronomski elementi su dovoljno jasni da bi potvrdili pažljivo planiranje i arhitektonski pristup graditelja piramida u Guimaru.
Prije predavanja kojeg sam imao na Univerzitetu La Laguna, jedinom otočkom Univerzitetu u istoimenom gradu, razgovarao sam s nekoliko profesora Fakulteta za tehničku arhitekturu.
Razgovor je tekao ovako:
– Da li ste posjetili piramide u Guimaru? (pitao sam ih)– Da. (odgovorili su)
– I šta mislite o njima?
– Pa, mi nismo arheolozi. Ne znamo da li su to gomile kamenja ili strukture. Postoje kontroverze (?!)– Ali, očigledna je planska gradnja, orijentacija, terase jednakih dimenzija, obrađeni kamen na bridovima, iste dimenzije vulkanskog kamena na terasama koji je praćen šljunkom… (insistirao sam)– Mi nismo doktori arheologije! I tu je bio kraj diskusije s mojim domaćinima. Tužno. Sindrom straha da slučajno ne kažu nešto pogrešno i podrže projekt piramida nije samo bosanski. Akademski obrazovani intelektualci, umjesto da prednjače u otkrićima, grčevito koče razvoj nauke.
