Kamene kugle su pravilne geometrije prečnika od 60 do 200 cm. U septembru 2006., Fondacija "Arheološki park: Bosanska piramida Sunca" je ovdje svečano otvorila Arheološki park: Bosanske kamene kugle kao turističku destinaciju koju je u protekle dvije godine posjetilo nekoliko hiljada turista i istraživača iz više zemalja.
U oktobru 2008. stručni tim Fondacije s istraživačem iz hemije, prof.dr. Muhamedom Pašićem na čelu je uzeo uzorke kamenih kugli.
Obrada i priprema uzoraka i ispitivanja obavljena su u Institutu "Kemal Kapetanović" Univerziteta u Zenici i pokazala su da je materijal od kojeg su građene kamene kugle visokih mehaničkih čvrstoća.
Rezultati pritisne čvrstoće (fp1= 120 – 190 Mpa) odgovaraju pješčarima u BiH. Ispitivanje materijala kamenih kugli na tvrdoću pokazuju da su kamene kugle superiornije (122°Br) čak i u odnosu na izuzetno tvrde betonske kamene blokove s Bosanske piramide Sunca u Visokom.
Rezultati ispitivanja volumne mase i gustine na odlomljenim dijelovima kamenih kugli se ne razikuju od prirodnog stijenskog materijala (2,6 kg/dm3 i 2,7 g/cm3 ). Međutim, rezultati hemijske analize su pokazali bitnu razliku između prirodnog stijenskog materijala i kamenih kugli.
Naime, sadržaj dijela elemenata (MgO, Fe2O3, Al2O3, TiO2, Na2O i K2O) je približno ujednačen od kugle do kugle i gotovo je identičan prirodnim stijenama. Razlika je u količini silicijevog dioksida kojeg je više u prirodnim stijenama. S druge strane, kamene kugle sadrže karbonate i mangan koji potpuno izostaju kod prirodnih stijena.
Poznato je da su karbonati korišteni kao vezivna masa u građevinskoj industriji. Element mangan se danas koristi kao aditiv za poboljšanje tvrdoće i mehaničkih karakteristika.
Površina kamenih kugli je uglačana i polirana. Kamene kugle imaju idealnu geometriju oblika pravilne sfere.
Čini se da su drevni majstori oblikovali perfektne kamene kugle koristeći se prirodnim materijalom dodajući im aditive koji imaju vezivna svojstva. Nakon konstrukcije kamenih kugli površinu bi posebno uglačali i polirali.
Preuzeto sa:http://www.sarajevo-x.com/clanak/081231030
Dodatne analize geofizičkih i geohemijskih polja te mikrostrukture kamenih kugli iz Zavidovića se obavljaju na Schmidt institutu Ruske akademije nauka iz Moskve.
Fondacija nastavlja s otkrivanjem, katalogiziranjem i analizom kamenih kugli s teritorije BiH i šire, saopćeno je iz Pres-službe Fondacije.
